Moja mama zmarła we wrześniu 2010 r. W mieszkaniu pozostałem ja i dlatego sąd stwierdził, że wstąpiłem w stosunek najmu. W styczniu 2011 r. w mieszkaniu zamieszkała też moja siostra. Wystąpiła ona do sądu o stwierdzenie wstąpienie w stosunek najmu, ale sąd oddalił jej pozew (nie mieszkała z mamą w chwili jej śmierci).
Moja siostra od początku roku nie płaci w ogóle czynszu. Tylko ja płacę. Siostra mówi, żebym sobie sam płacił czynsz, bo ona nie ma pieniędzy, a poza tym to ja jako najemca mam płacić. Problem w tym, że oboje pracujemy i mamy podobne dochody – ok. 2500 zł.
Czy mam jakieś prawo zmusić siostrę do płacenia czynszu? Czy mogę wystąpić do sądu o to, aby sąd nakazał siostrze partycypowanie w płatnościach?
Dziękuję, Jurek
Szanowny Panie,
Pana siostra nie ma zupełnie racji. Mimo, iż nie jest ona najemcą lokalu to jest odpowiedzialna za zapłatę czynszu i innych opłat za mieszkanie.
Wynika to wprost art. 6881 § 1 Kodeksu cywilnego stosownie do którego, za zapłatę czynszu i innych należnych opłat odpowiadają solidarnie z najemcą stale zamieszkujące z nim osoby pełnoletnie.
Zgodnie z § 2 art. 6881 KC odpowiedzialność pełnoletnich osób zamieszkujących z najemcą, ogranicza się do wysokości czynszu i innych opłat należnych za okres ich stałego zamieszkiwania.
Z powyższego przepisu wynika, iż Pan i siostra jesteście odpowiedzialni za zapłatę czynszu i innych opłat za mieszkanie (np. za media). Odpowiedzialność ta jest solidarna.
Art. 366 § 1 KC wskazuje kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych (solidarność dłużników).
Aż do zupełnego zaspokojenia wierzyciela wszyscy dłużnicy solidarni pozostają zobowiązani (art. 366 § 1 KC).
Jako, że to tylko Pan płaci za czynsz, za którego zapłatę jest Pan solidarnie zobowiązany razem z siostrą, po Pana stronie powstaje roszczenie regresowe w stosunku do siostry zamieszkującej z Panem.
Roszczenie regresowe wynika z art. 376 § 1 KC, zgodnie z którym jeżeli jeden z dłużników solidarnych spełnił świadczenie, treść istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego rozstrzyga o tym, czy i w jakich częściach może on żądać zwrotu od współdłużników. Jeżeli z treści tego stosunku nie wynika nic innego, dłużnik, który świadczenie spełnił, może żądać zwrotu w częściach równych.
Część przypadająca na dłużnika niewypłacalnego rozkłada się między współdłużników (art. 376 § 2 KC).
Stosownie do powyższych przepisów może Pan żądać zapłaty przez siostrę ½ wydatków na mieszkanie jakie Pan poniósł w okresie zamieszkiwania przez siostrę w mieszkaniu.
Nie może Pan natomiast wystąpić do sądu z pozwem o ustalenie, że Pana siostra ma obowiązek płacenia za czynsz i inne opłaty mieszkaniowe – obowiązek do ponoszenia odpłatności przez siostrę wynika wprost z przepisów prawa, nie może zatem wynikać z orzeczenia sądu. W sądzie może Pan dochodzić części już poniesionych przez Pana opłat, a nie tych, które będziecie Państwo zobowiązani ponosić w przyszłości.
Swojego roszczenia regresowego przeciwko siostrze może Pan dochodzić w postępowaniu upominawczym – jest to odrębny, ułatwiony tryb postępowania procesowego.
Pozew powinien Pan złożyć na specjalnym formularzu „P” (dostępny w sądach oraz na stronach internetowych sądów i Ministerstwa Sprawiedliwości).
Stosownie do art. 498 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, nakaz zapłaty wydaje się, jeżeli powód dochodzi roszczenia pieniężnego, a w innych sprawach, jeżeli przepis szczególny tak stanowi.
Zgodnie zaś z art. 502 § 1 KPC, w nakazie zapłaty nakazuje się pozwanemu, żeby w ciągu dwóch tygodni od doręczenia tego nakazu zaspokoił roszczenie w całości wraz z kosztami albo w tym terminie wniósł sprzeciw do sądu.
Jeżeli sąd wyda nakaz zapłaty to Pana siostra będzie mogła złożyć od niego sprzeciw. Art. 505 § 1 KPC wskazuje, iż w razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty traci moc, a przewodniczący wyznacza rozprawę i zarządza doręczenie powodowi sprzeciwu razem z wezwaniem na rozprawę.
Od pozwu w postępowaniu upominawczym pobiera się, stosownie do art. 13 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 ze zm.) opłatę stosunkową. Opłata ta wynosi 5% wartości przedmiotu sporu, a ta w Pana przypadku będzie odpowiadała dochodzonej przez Pana kwocie.
W razie uprawomocnienia się nakazu zapłaty sąd dokonuje zwrotu trzech czwartych uiszczonej opłaty (art. 79 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o kosztach sądowych).
W pozwie może Pan żądać zasądzenia na Pana rzecz od siostry zwrotu poniesionych przez Pana kosztów. W przypadku wydania wyroku (nakazu zapłaty) zgodnien z Pana pozwem (a z okoliczności sprawy nie wynika, by mogło być inaczej) sąd nakaże siostrze zwrócić poniesione przez Pana koszty, zgodnie z zasadą "przegrywający płaci".
Prawomocny nakaz zapłaty lub wyrok w sprawie (jeżeli siostra złoży skuteczny sprzeciw od nakazu zapłaty) zaopatrzony w klauzulę wykonalności będzie tytułem wykonawczym na podstawie, którego będzie Pan mógł egzekwować należność od siostry w drodze postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komornika. Pana siostra ma dochód z pracy – komornik może zająć jej 25% wynagrodzenia.
Dodam, że może się Pan domagać od siostry nie tylko części zapłaconego przez Pana czynszu, ale i innych opłat za mieszkanie np. za energię elektryczną, gaz, wodę, ścieki, itp.
Stan prawny na dzień 13.07.2011 r.
