Siostra złożyła wniosek o umieszczenie swojego brata w domu pomocy społecznej w GOPS.
Wniosek ten został zarejestrowany jako podanie o pomoc. GOPS spotkał się z bratem w szpitalu, gdzie przebywał po wypadku. Po bezpośredniej rozmowie z bratem okazało się, że siostra złożyła wniosek bez jego wiedzy a on sam nie zgadza się na umieszczenie w domu pomocy społecznej. W jaki sposób należy potraktować wniosek siostry?
Grażyna
Szanowna Pani!
W myśl przepisu art. 102 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (dalej: ups), świadczenia z pomocy społecznej są udzielane na wniosek osoby zainteresowanej, jej przedstawiciela ustawowego albo innej osoby, za zgodą osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego.
Ust. 2 tego artykułu przewiduje, że pomoc społeczna może być udzielana z urzędu.
Analiza powyższych przepisów wskazuje, że siostra jest uprawniona do złożenia wniosku o udzielenie pomocy społecznej, także w formie skierowania i umieszczenia w domu pomocy społecznej. Jednak pomoc ta może być udzielona wyłącznie wówczas jeżeli osoba wyraża na to zgodę. Należy pamiętać, że zgoda strony na wszczęcie postępowania o udzielenie jej wnioskowanej przez inną osobę pomocy, powinna być wyrażona w sposób jasny i jednoznaczny. Nie może ona być udzielona w sposób. Nie musi ta zgoda być w formie pisemnej, ale powinna też być utrwalona w aktach postępowania.
Na marginesie dodam, że udzielenie pomocy społecznej z urzędu także może nastąpić tylko za zgodą osoby, której postępowanie administracyjne ma dotyczyć.
Jeżeli osoba trzecia złożyła wniosek o udzielenie pomocy innej osobie, a ta inna osoba nie wyraża zgody na objęcie jej pomocą to należy na podstawie art. 61a § 1 kpa wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis ten, w zdaniu pierwszym, wskazuje, że gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
W przypadku opisanym w pytaniu przyczyną odmowy wszczęcia postępowania będzie brak zgody osoby na objęcie jej pomocą społeczną.
Odmowa wszczęcia postępowania następuje na podstawie postanowienia ośrodka pomocy społecznej. Adresatem tegoż postanowienia jest osoba, która złożyła wniosek o objęcie pomocą. Na to postanowienie służy zażalenie.
Jeżeli osoba, której dotyczy wniosek innej osoby o skierowanie jej do domu pomocy społecznej, z powodu choroby psychicznej nie jest w stanie świadomie wyrazić zgody na taką pomoc, a pomoc ta musi być jej udzielona to ośrodek pomocy społecznej może, na podstawie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, wystąpić do sądu z wnioskiem o skierowanie osoby do domu pomocy społecznej, bez jej zgody.
Stan prawny na dzień 4.03.2022 r.
