Czy komornik może zająć ogródek działkowy?



Chciałbym kupić działkę w Rodzinnym Ogrodzie Działkowym. Mam jednak spore długi. Komornik zajmuje moją emeryturę, ale nie jest to duża kwota. Czy jeżeli zakupię działkę to komornik może mi ją zająć? Czy może zająć altanę i nasadzenia, które będą moją własnością.


Józef

 


 

 

Szanowny Panie!


Art. 7 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych mówi, iż rodzinne ogrody działkowe zakładane są na gruntach stanowiących własność Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego oraz stowarzyszeń ogrodowych.


Jak wskazuje art. 27 ust. 1 ustanowienie prawa do działki następuje na podstawie umowy dzierżawy działkowej.
Umowę dzierżawy działkowej zdefiniowano natomiast w art. 28 ust. 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, przez umowę dzierżawy działkowej stowarzyszenie ogrodowe zobowiązuje się oddać działkowcowi działkę na czas nieoznaczony do używania i pobierania z niej pożytków, a działkowiec zobowiązuje się używać działkę zgodnie z jej przeznaczeniem, przestrzegać regulaminu oraz uiszczać opłaty ogrodowe.


W myśl art. 30 ust. 1 ustawy, działkowiec ma prawo zagospodarować działkę i wyposażyć ją w odpowiednie obiekty i urządzenia zgodnie z przepisami ustawy oraz regulaminem.
Nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych działkowca, stanowią jego własność (ust. 2).


Mając na względzie powyższe przepisy należy wskazać, że w przypadku rodzinnych ogrodów działkowych właścicielem nieruchomości pozostaje stowarzyszenie ogrodowe, Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego - działkowiec tylko dzierżawi tą nieruchomość.
Komornik nie może zatem zająć działki na podstawie przepisów o zajęciu nieruchomości. Działka nie należy bowiem do dłużnika – działkowca.


Czy zatem może zostać zajęte przez komornika prawo dzierżawy działki? Także nie. Stosownie bowiem do art. 831 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania cywilnego, egzekucji nie podlegają prawa niezbywalne.
Prawa niezbywale są to takie prawa, które nie mogą być skutecznie przeniesione na inną osobę. Takim właśnie prawem niezbywalnym jest prawo do działki w rodzinnym ogrodzie działkowym.
Działkowiec nie może sprzedać, darować, zamienić czy zbyć w inny sposób swojego prawa do działki. Tylko i wyłącznie stowarzyszenie ogrodowe może bowiem ustanawiać, na podstawie umowy z działkowcem, prawa do użytkowania (dzierżawy) działki.


Jak wskazano powyżej, stosownie do art. 30 ust. 2 ustawy nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działce, wykonane lub nabyte ze środków finansowych działkowca, stanowią jego własność.
W przypadku nasadzeń ustawa wprowadziła wyjątek od zasady superficies solo cedit w ten sposób, że wskazane nasadzenia, urządzenia i obiekty nie stanowią części składowej gruntu.
Zasada superficies solo cedit określona jest w art. 191 Kodeksu cywilnego, który stanowi że własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową.


W przypadku nasadzeń, urządzeń i obiektów które znajdują się w ogródku działkowym i są trwale związane z gruntem ich własność nadal pozostaje własnością działkowca a nie właściciela gruntu.


Należy też wskazać, że nasadzenia, urządzenia i obiekty stanowiące własność działkowca nie mogą być przedmiotem samodzielnego obrotu.


W razie wygaśnięcia prawa do działki, działkowcowi przysługiwać będzie wynagrodzenie za znajdujące się na działce nasadzenia, urządzenia i obiekty (art. 42 ust. 1). Działkowcowi nie przysługuje bowiem prawo do zabrania po zakończeniu dzierżawy działkowej wskazanych nasadzeń urządzeń i obiektów, a jedynie prawo do uzyskania wynagrodzenia za wskazane elementy. Zgodnie bowiem z art. 42 ust. 1 ustawy w razie wygaśnięcia prawa do działki, działkowcowi przysługuje wynagrodzenie za znajdujące się na działce nasadzenia, urządzenia i obiekty stanowiące jego własność.
Z drugiej jednak strony prawo nie zakazuje działkowcowi dokonania odłączenia nasadzeń, urządzeń lub obiektów od gruntu i traktowania ich wówczas jako osobnych przedmiotów obrotu.


Mając na względzie powyższe jeżeli chodzi o nasadzenia, obiekty i urządzenia znajdujące się na działce i trwale związane z gruntem to nie mogą one zostać zajęte w toku postępowania egzekucyjnego.
Komornik może zająć wierzytelność jaka przysługiwać będzie działkowcowi z tytułu nasadzeń, urządzeń czy obiektów działkowych, w przypadku wygaśnięcia umowy dzierżawy działki.


Jeżeli chodzi o rzeczy znajdujące na działce, które nie są trwale związane z gruntem (np. kosiarka, narzędzia ogrodnicze, itp.) to wydaje się, że mogą one zostać zajęte w toku egzekucji. Dotyczy to także altanki, która nie jest trwale związana z gruntem - może ona (przynajmniej teoretycznie, nie spotkałem się z takim zajęciem) zostać zajęta i sprzedana w toku egzekucji, a po sprzedaży przeniesiona w inne miejsce.

 


Stan prawny na dzień 16.04.2018 r.


Łukasz  Obrał

Radca prawny (KR-3122). Doświadczony prawnik-praktyk. Od maja 2004 r. zawodowo zajmuje się poradnictwem prawnym. Egzamin radcowski zdał w 2015 r. Dotychczas udzielił wielu porad prawnych, które przyczyniły się do skutecznego rozwiązania trudnych spraw Klientów. Autor wielu artykułów o tematyce prawnej. Znawca prawa rodzinnego, spadkowego, lokalowego, zabezpieczenia społecznego. Nieobce są mu i inne dziedziny prawa. Z Serwisem prawo-porady.pl związany od początku jego istnienia.